Wetgeving
De Arbeidsinspectie controleert of werkgevers en werknemers zich aan de verschillende wetten, besluiten en regelingen op het terrein van arbeidsbescherming en (bestrijding van) arbeidsmarktfraude houden. Wetten waar de Arbeidsinspectie toezicht op houdt zijn:
- Arbeidsomstandigheden
- Arbeidstijdenwet
- Wet arbeid en vreemdelingen
- Wet minimumloon en minimumvakantiebijslag
- Besluit Risico’s Zware Ongevallen
- Wet gewasbeschermingsmiddelen en biociden
- Kernenergiewet
- Warenwet
- Wet allocatie arbeid door intermediairs
- Wet op de economische delicten
Arbeidsomstandigheden
In de Arbeidsomstandighedenwet (Arbowet)staan de rechten en plichten van zowel werkgevers als werknemers op het terrein van veilig en gezond werken. De uitwerking en nadere regelgeving zijn opgenomen in het Arbobesluit, de Arboregeling en de Arbobeleidsregels. (In de loop van 2010 worden alle Arbobeleidsregels ingetrokken).
De Arbeidsomstandighedenwet geldt overal waar wordt gewerkt.
Meer informatie
- Arbeidsomstandighedenwet (bron: overheid.nl)
- Arbobesluit (bron: overheid.nl)
- Arboregeling (bron: overheid.nl)
- Arbobeleidsregels (bron: overheid.nl)
- Arbeidsomstandigheden
Arbeidstijdenwet
In de Arbeidstijdenwet en het Arbeidstijdenbesluit staat hoe lang iemand per dag en per week mag werken. Ook staat er in wanneer iemand recht heeft op pauze of rusttijd. Die regels zijn er met het oog op de gezondheid, veiligheid en welzijn van werknemers. Ze zijn er ook om werk, privé, vrije tijd en zorgtaken te kunnen combineren.
Meer informatie
Naar bovenWet arbeid en vreemdelingen
De regels voor het laten werken van vreemdelingen staan in de Wet arbeid vreemdelingen (Wav). Werken in Nederland is vrij toegestaan voor personen met de Nederlandse nationaliteit of de nationaliteit van één van de landen van de Europese Economische Ruimte (EER) en Zwitserland. De EER omvat de landen van de Europese Unie plus Noorwegen, IJsland en Liechtenstein. Voor deze landen geldt vrij verkeer van werknemers, met uitzondering van Bulgarije en Roemenië.
De Wav verbiedt werkgevers en particulieren om vreemdelingen, die geen vrije toegang hebben tot de Nederlandse arbeidsmarkt, zonder geldige tewerkstellingsvergunning voor zich te laten werken.
Meer informatie
Naar bovenWet minimumloon en minimumvakantiebijslag
In de Wet minimumloon en minimumvakantiebijslag staat dat iedere werknemer tussen de 23 en 65 jaar oud tenminste het wettelijk minimumloon en vakantiebijslag moet krijgen. De bedragen van het minimumloon worden ieder half jaar (in januari en juli) aangepast aan de gemiddelde ontwikkeling van de cao-lonen in Nederland.
Meer informatie
Naar bovenBesluit Risico’s Zware Ongevallen
Het Besluit Risico’s Zware Ongevallen (Brzo 1999) heeft als doel zware ongevallen met grote gevolgen voor mens en milieu te voorkomen. De regels zijn ook bedoeld om de gevolgen van een zwaar ongeval zoveel mogelijk te beperken, mocht er toch iets misgaan.
In het Arbeidsomstandighedenbesluit zijn bijzondere regels voor interne veiligheid opgenomen voor bedrijven met vergelijkbare risico’s als bij bedrijven die onder het regime van het Brzo 1999 vallen. Zij zijn verplicht een aanvullende risico-inventarisatie en -evaluatie (ARIE) uit te voeren. Daarmee gelden voor hen in grote lijnen dezelfde regels om zware ongevallen te voorkomen of de gevolgen daarvan te beperken.
Meer informatie
- Besluit risico´s zware ongevallen 1999 (bron: overheid.nl)
- Grote risico´s gevaarlijke stoffen
- Toezicht Brzo en Arie
Wet gewasbeschermingsmiddelen en biociden
In de Wet gewasbeschermingsmiddelen en biociden staan regels over de toelating, het op de markt brengen en het gebruik van gewasbeschermingmiddelen en biociden. De Arbeidsinspectie is een van de toezichthouders op deze Wet.
Meer informatie
- Wet gewasbeschermingsmiddelen en biociden(bron: overheid.nl)
- Regeling gewasbeschermingsmiddelen en biociden (bron: overheid.nl)
- Regeling tot wijziging van het overgangsrecht inzake toelating, het op de markt brengen en het gebruik van gewasbeschermingmiddelen en biociden
Kernenergiewet
Blootstelling aan ioniserende straling brengt risico’s met zich mee voor de gezondheid van mensen die hiermee werken. De Arbeidsinspectie houdt toezicht op de veiligheid en de bescherming van werknemers tegen stralingsrisico’s in bedrijven. Verder moeten bedrijven, praktijken en organisaties bij werkzaamheden met of in de buurt van ioniserende straling een vergunning aanvragen of de werkzaamheden melden bij Senter Novem.
Meer informatie
- Kernenergiewet (bron: overheid.nl)
- Besluit stralingsbescherming (bron: overheid.nl)
- Straling
- Stralingsbescherming - SenterNovem
Warenwet
In de Warenwet staan ondermeer regels over de veiligheid van producten. Volgens deze wet is een product veilig als het de gezondheid of veiligheid van de gebruiker niet in gevaar brengt. Onveilige producten mogen niet worden gebruikt en verhandeld.
De Arbeidsinspectie is (mede) toezichthouder van een aantal besluiten in de Warenwet. Het gaat om besluiten die eisen stellen aan producten die in werksituaties worden gebruikt, zoals machines en gereedschappen. De AI richt zich uitsluitend op de professionele markt. De Voedsel en Warenautoriteit houdt toezicht op de consumentenmarkt.
Bij het toezicht van de Arbeidsinspectie op producten spelen ook het Arbobesluit en de Europese richtlijn 94/9/EG (over apparaten en beveiligingssystemen bedoeld voor plaatsen waar explosiegevaar kan heersen) een rol.
Meer informatie
- Warenwet (bron: overheid.nl)
- Warenwetbesluit drukapparatuur (bron: overheid.nl)
- Warenwetbesluit liften (bron: overheid.nl)
- Warenwetbesluit machines (bron: overheid.nl)
- Warenwetbesluit persoonlijke beschermingsmiddelen (bron: overheid.nl)
Wet allocatie arbeid door intermediairs
In de Wet allocatie arbeid door intermediairs staan regels voor arbeidsbemiddeling. Hierbij brengt een intermediair (bijvoorbeeld een uitzendbureau) een werkgever en een arbeidskracht met elkaar in contact, met als doel dat zij een arbeidscontract sluiten. De Arbeidsinspectie houdt toezicht op de naleving van deze wet. Dit gebeurt als hierover klachten bij de Arbeidsinspectie binnenkomen.
Meer informatie
Naar bovenWet op de economische delicten
Een economisch delict is een overtreding waarmee onrechtmatig financieel voordeel wordt behaald. De Wet op de economische delicten legt vast welke feiten een economisch delict zijn. Ook staan in de wet regels over de opsporing, vervolging en berechting van zulke delicten. Overtreding van enkele wetten die de Arbeidsinspectie handhaaft, kan tot een economisch delict worden gerekend, omdat een werkgever daar onrechtmatig economisch voordeel mee kan halen.
Daarnaast regelt de wet welke ambtenaren met de opsporing van economische delicten zijn belast en welke bevoegdheden zij hebben. Hieronder vallen onder andere de inspecteurs van de Arbeidsinspectie.
